Opiniestuk van Future Vermogensplanning in het Financieele Dagblad (FD)

Een vergissing op een lijfrenterekening kan grote fiscale gevolgen hebben.
Wie per ongeluk geld overboekt naar een lijfrenterekening, kan sinds april geconfronteerd worden met een zware fiscale sanctie. Een menselijke vergissing mag toch niet leiden tot een disproportionele belastingheffing?
Vandaag verscheen hierover ons opiniestuk in Het Financieele Dagblad:
‘Belastingdienst bestraft vergissen te zwaar’
Vanuit Future Vermogensplanning pleiten wij voor een redelijke mogelijkheid om een aantoonbare vergissing fiscaal geruisloos te herstellen.
📄 Lees het volledige opiniestuk hieronder.

Nederland stimuleert om zelf aanvullend pensioen op te bouwen. Wie daarvoor een lijfrente gebruikt, krijgt fiscale voordelen. Daar staan regels tegenover. Maar regels die misbruik tegengaan, moeten niet leiden tot een disproportionele sanctie wanneer iemand simpelweg een fout maakt. Stel: iemand wil €25.000 op een gewone beleggingsrekening storten, maar maakt bij het overboeken een vergissing en gebruikt het rekeningnummer van zijn lijfrenterekening. De vergissing wordt ontdekt en de betrokkene wil het bedrag direct terugboeken naar de rekening waar het voor bedoeld was. 
Tot voor kort kon zo’n fout worden hersteld via de zogenoemde geruisloze terugstorting. Binnen drie maanden kon je de financiële instelling verzoeken om het bedrag terug te boeken. Na drie maanden was herstel mogelijk na toestemming van de Belastingdienst. Het geld was immers niet bedoeld als lijfrentestorting en de belastingplichtige wilde geen fiscaal voordeel behalen. Die mogelijkheid verviel per april 2026. De overheid gaf geen reden waarom. 
Daarmee verandert de aard van de fout. Een administratieve vergissing kan ineens fiscale gevolgen krijgen die vele malen groter zijn dan de vergissing zelf. Afhankelijk van de omstandigheden kan de Belastingdienst de storting als een fiscaal gefaciliteerde lijfrentestorting beschouwen. Wanneer vervolgens wordt teruggestort, kan dat leiden tot belastingheffing en revisierente. Het gaat hierbij niet om iemand die bewust belasting probeert te ontwijken. Het gaat evenmin om iemand die de fiscale ruimte voor een lijfrente optimaal probeert te benutten. Het gaat om iemand die geld op rekening A wilde zetten, maar het per ongeluk op rekening B zette.

"Fiscale wetgeving moet niet alleen juridisch uitvoerbaar zijn, maar ook proportioneel"

Fiscale wetgeving moet niet alleen juridisch uitvoerbaar zijn, maar ook proportioneel. Wie per ongeluk €25.000 overboekt, kan worden geconfronteerd met €5.000 te betalen revisierente. Bij een terugboeking wordt bovendien het hele bedrag belast, terwijl het fiscale voordeel van de storting door beperkte jaar- en reserveringsruimte vaak lager is. Het is niet te rechtvaardigen dat iemand die een fout wil herstellen dezelfde fiscale gevolgen ondervindt als iemand die bewust lijfrente afkoopt. Daarbij speelt ook de rechtszekerheid een belangrijke rol. Mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat een vergissing die aantoonbaar een vergissing is, onder redelijke voorwaarden kan worden hersteld. Zeker wanneer het gaat om vermogen dat iemand zelf opbouwde voor zijn toekomstige financiële zekerheid. De overheid kan natuurlijk niet iedere fout zonder gevolgen laten. Er moeten voorwaarden worden gesteld om misbruik te voorkomen. Maar dat is iets anders dan een herstelmogelijkheid volledig uitsluiten. Een eenvoudige regeling is mogelijk. Zodra kan worden aangetoond dat er sprake is van een onbedoelde overboeking, het bedrag afkomstig is van de belastingplichtige zelf, er geen fiscaal voordeel is genoten en het bedrag binnen een redelijke termijn wordt teruggestort, moet herstel mogelijk zijn. Daarmee wordt geen fiscale sluiproute gecreëerd, maar voorkomen dat een menselijke fout uitmondt in een buitenproportionele fiscale sanctie. Het is tijd dat staatssecretaris van Financiën Eelco Eerenberg naar deze regeling kijkt. Niet om de fiscale regels voor lijfrenten te versoepelen. Niet om handhaving onmogelijk te maken. Maar om onderscheid te maken tussen het bewust overtreden van fiscale regels en een vergissing begaan. De overheid vraagt burgers om zorgvuldig met financiële verplichtingen om te gaan. Daar staat tegenover dat de overheid zorgvuldig met menselijke vergissingen omgaat. Een verkeerd rekeningnummer mag geen fiscaal drama worden.